GeloofHoopLiefde


Go to content

Die Dordtse Leerrels

Ontdek Christus > Wat bely ons?

(Verkorte weergawe)

Hoofstuk 1:
Goddelike uitverkiesing en verwerping


1. Alle mense het in Adam gesondig. Almal is vervloek tot die ewige dood. God sou niemand verontreg as Hy almal sou verwerp nie.

2. Maar uit liefde stuur God sy Seun na die wreld sodat elkeen wat in Hom glo die ewige lewe kan h.

3. Om mense in sy Seun te laat glo stuur Hy Woordverkondigers na wie en wanneer Hy wil.

4. Mense wat waarlik in Jesus glo, kry die ewige lewe as 'n genadegawe (geskenk). Ongelowiges bly onder God se toorn.

5. Dit is die mens se eie skuld as hy nie glo nie. Geloof is 'n genadegawe (geskenk) van God.

6. Volgens God se ewige besluit maak Hy uitverkore mense se harte oop vir die geloof maar laat die ander in hulle boosheid bly.

7. God het mense uit vrye welbehae en louter genade in Christus uitgekies. Dit is onveranderlik. Deur sy Woord en Gees roep en trek God die uitverkorenes tot gemeenskap met Hom.

8. Daar is net een soort uitverkiesing.

9. Hierdie uitverkiesing het nie op grond van vooruitgesiene geloof, geloofsgehoorsaamheid, heiligheid of enige ander goeie hoedanigheid of ooreenkoms tot stand gekom nie asof dit as rede of voorwaarde vir die uitverkiesing van die mens vereis is nie.

Die uitverkiesing is immers die oorsaak van geloof en geloofsgehoorsaamheid, heiligheid. Daarom is die uitverkiesing die fontein van alle saligheid waaruit geloof, heiligheid en al die ander saligmakende gawes, en uiteindelik die ewige lewe self, as vrugte en gevolge daarvan voortvloei.

Die apostel getuig immers: Om heilig en sonder gebrek voor Hom te wees (Ef 1:4), en nie mdat ons alreeds so was nie.

10. Die oorsaak van dien uitverkesing is slegs die welbehae van God. Dit het niks te make met menslike hoedanighede as voorwaarde vir saligheid nie.

11. Omdat God alwys, onveranderlik, alwetend en almagtig is, kan sy uitverkesing nie ongedaan gemaak word nie. Uitverkorenes kan dus nie verwerp word nie.

12. Die uitverkorenes word op God se tyd op maniere wat verskil van hul uitverkiesing verseker. Hulle kry sekerheid deur self die vrugte van die uitverkiesing in hulle waar te neem, nl. ware geloof in Christus, kinderlike vrees van God, droefheid oor die sonde en die honger en dors na die geregtigheid.

13. Die sekerheid van die uitverkiesing laat uitverkorenes hulle elke dag voor God verootmoedig, hulle reinig en Hom liefh. M.a.w. hulle is juis nie onverskillig nie.

14. Christus self en die profete het hierdie uitverkiesingsleer in die Ou en Nuwe Testament geleer.

15. Die Heilige Skrif s dat nie alle mense uitverkies is nie. Hulle bly dus in hul ellende waari hulle hulself gestort het. Hulle bly dus verwerp omdat God 'n Regverdige egter is wat die sonde straf. Hy het mos vir Adam en Eva ges dat as hulle van die boom van kennis sou eet, hulle sou sterf. Hy het hulle nie laat sondig nie. Hulle het dit self gedoen. God is dus nie 'n bewerker (veroorsaker) van sonde nie. Dit sou godslasterlik wees. Deur mense uit te kies, wys Hy egter sy genade aan sekere mense.

16. Hulle wat die lewende geloof in Christus nog nie kragtig ervaar nie moet nie mismoedig word as hulle van verwerping hoor nie. Hulle moet aanhou om die prediking en die sakramente te gebruik, vurig verlang na die tyd van oorvloediger genade, hulle aanhoudend bekeer en hulle oefen in die geloof. God het immers beloof dat Hy die dowwe lamppit nie sal uitblus en die geknakte riet nie sal verbreek nie.

17. Die Woord van God, waaruit ons die wil van God leer ken, getuig daarvan dat die kinders van die gelowiges heilig is. Hulle is nie van nature heilig nie, maar kragtens die genadeverbond waarin hulle saam met hulle ouers opgeneem is. Gelowige ouers moet daarom nie twyfel aan die uitverkiesing en saligheid van hulle kinders wat God in hulle kinderjare uit hierdie lewe wegneem nie.

18. Teen iemand wat oor die uitverkiesing in opstand is: O. mens, wie is jy wat teen Gid antwoord? (Rom 9:20) Of staan dit my nie vry o met my eie goed te maak wat ek wil nie? (Matt 20:15) O diepte van die rykdom en wysheid en kennis van God! Hoe ondeurgrondelik is sy oordele en onnaspeurlik sy we! Want wie het die gedagte van die Here geken of wie was sy raadsman gewees? Of wie het iets aan Hom gegee, dat dit vergeld moet word? Want uit Hom en deur Hom en tot Hom is alle dinge. Syne is die heerlikheid tot in ewigheid! Amen (Rom 11:33-36).

Verwerping van die dwalings


Die regsinnige leer van die uitverkiesing en verwerping is nou uiteengesit.

1. Dwaling: God wil daardie mense uitverkies wat nog sal glo en in die geloof volhard. Anders gestel, God se uitverkiesing hang van die mens se geloof af. Net as die mens so goed sal wees om te glo, sal God hom uitverkies.

Verwerping: Die Skrif s (a) dat God mense van ewigheid af uitverkies het, (b) en aan hulle geloof geskenk het.

2. Dwaling: Daar is vele soorte uitverkiesings:
(a) algemene en onbepaalde uitverkiesing
(b) besonder en bepaalde uitverkiesing:
(i) 'n onvolkome, herroeplike, nie-beslissende en voorwaardelike uitverkesing;
OF
(ii) 'n volkome, onherroeplike, beslissende en onvoorwaardelike uitverkiesing
(c) 'n Uitverkiesing tot geloof
(d) 'n Uitverkiesing tot saligmaking.

Verwerping: Versinsel van die menslike verstand waarvan niks in die Bybel staan nie. Rom 8:30 wys op 'n goue ketting van ons saligheid: God het van ewigheid af mense verordineer, daarna hulle geroep, daarna hulle geregverdig, daarna hulle verheerlik. Hy het nie net halfpad met hierdie weg gegaan nie.

3. Dwaling: God het nie sekere mense bo ander uitverkies nie. Hy het voorwaardes gestel vir saligheid, nl. geloof en gehoorsaamheid.

Verwerping: Dit weerspreek Paulus dat God ons geroep het nie volgens wat ons doen nie. Hy het ons volgens sy eie voorneme en genade in Christus geroep.

4. Dwaling: God vereis vir uitverkiesing dat die mens Hom uit die natuur moet ken en reg moet lewe.

Verwerping: Dit klink na Pelagius en weerspreek Paulus: "Uit genade is julle gered, deur die geloof, en dit nie uit julleself nie: dit is 'n gawe van God ; nie uit die werke nie sodat niemand mag roem nie." (Ef 2: 3-9)

5. Dwaling: Die onvolkome en nie-beslissende uitverkiesing ontstaan uit die vooruitgesiene geloof, bekering, heiligheid en godsvrug.
Die volkome en beslissende uitverkiesing ontstaan uit die volharding in vooruitgesiene geloof, bekering, heiligheid en godsvrug.

Verwerping: Dis 'n dwaling, want God het uitverkies suiwer uit genade in Jesus Christus.

Dwaling: God vereis geloof, bekering, heiligheid en godsvrug en kies jou dan uit.

Verwerping: God verkies uit, en die vrugte is geloof, bekering, heiligheid en godsvrug.

Dwaling: 'n Uitverkorene is beter as ander mense.

Verwerping: Die uitverkiesing is nie uit werke nie.

6. Sommige uitverkorenes kan en gaan inderdaad verlore, nieteenstaande God se besluit.

Verwerping: Growwe dwaling, want dit maak God veranderlik. Dit is teen die Skrif wat s dat uitverkorenes nie verlei kan word nie, dat Christus niemand sal verloor wat die Vader vir Hom gegee het nie en die goue ketting van verordinering, daarna roeping, regverdigmaking en verheerliking.

7. Dwaling: Mens kan nie sekerheid h van die onveranderlike uitverkiesing nie behalwe deur voorwaardes na te kom.

Verwerping: Onbybels, want dit beteken dat uitverkiesing van werke afhang. Verder, die uitverkorenes besef inderdaad hulle uitverkiesing en roem in die weldaad van God. "Wie sal beskuldiging inbring teen die uitverkorenes van God?" Rom 8:33

8. Dwaling: God het oor niemand besluit om hom in sonde en verdoemenis te laat bly nie. Hy gee ook sy genade aan almal.

Verwerping: Hy is barmhartig oor wie Hy wil, en Hy verhard wie Hy wil (Rom 9:18), en: Die is aan julle gegee om die verborgenhede van die koninkryk van die hemele te ken, maar aan hulle is dit nie gegee nie (Matt 13:11), en: Ek loof U, Vader, Here van die hemel en die aarde, dat U hierdie dinge verberg het vir die wyse en verstandige mense en dit aan kindertjies geopenbaar het. Ja, Vader, so was dit u welbehae (Matt 1:25,26).

9. Dwaling: Dit is nie net God se welbehae waarom Hy die evangelie eerder na die een volk as na die ander stuur. Dit is omdat die een volk beter is as die ander.

Verwerping: Moses ontken dit, want Hy s dat die HERE net aan die Israeliete 'n welgevalle gehad het om hulle lief te h hoewel die hele aarde en hemel aan Hom behoort. Ook Christus het ges: "Wee jou, Gorasin, wee jou, Betsaida! want as in Tirus en Sidon die kragtige dade plaasgevind het wat in julle plaasgevind het, sou hulle hul lankal in sak en as bekeer het." (Matt 11:21).


Hoofstuk 2


Die dood van Christus en die verlossing van die mense deur sy dood


1. God is hoogs barmhartig en hoogs regverdig. Sy regverdigheid eis dat ons sondes tydelik en ewiglik na siel en liggaam gestraf word.

2. Ons kan nie self betaal nie. Omdat God barmhartig is, het Hy ons sy Seun as borg gegee om in ons plek te betaal aan die kruis.

3. Hierdie dood van die Seun van God is die enigste en volmaakte offer en voldoening vir die sondes. Sy dood is van oneindige krag en waarde, oorvloedig genoeg om die sondes van die hele wreld te versoen.

4. Jesus se dood het groot krag omdat Hy 'n ware en volkome heilige mens is en ook die eniggebore Seun van God.

5. Die belofte van die evangelie is dat elkeen wat in die gekruisigde Christus glo, nie verlore sal gaan nie, maar die ewige lewe sal h. Hierdie belofte moet aan alle volke en mense verkondig word met die eis tot bekering en geloof.

6. Baie wat deur die evangelie geroep is, bekeer hulle nie, glo nie in Christus nie, maar sterf in ongeloof. Dit gebeur, nie omdat die offer wat Christus aan die kruis volbring het, gebrekkig of onvoldoende is nie, maar deur hul eie skuld.

7. Almal wat egter waarlik glo en deur die dood van Christus van die sonde bevry en van die verderf gered word, ontvang hierdie weldaad slegs uit die genade van God. Hierdie genade is van ewigheid af in Christus aan hulle gegee, sonder dat Hy dit aan enigiemand verskuldig is.

8. God se vrye raadsbesluit was dat die kruisdood van sy Seun al die uitverkorenes tot voordeel sal strek en hulle tot die einde toe getrou sal bewaar.

9. Hierdie raadsbelsuit volg uit God se ewige liefde vir die uitverkorenes. Dit word van die begin van die wreld tot in ewigheid deurgevoer.


Verwerping van die dwalings


Die regsinnige leer is nou uiteengesit.

1. Dwaling: God die Vader het sy Seun tot die kruisdood bestem sonder 'n vaste besluit om iemand uitdruklik salig te maak.

Verwerping: Dit verag die wysheid van God die Vader en die verdienste van Christus. Dit is ook in stryd met die Skrif: "Ek l my lewe af vir die skape."

2. Dwaling: Christus het nie 'n nuwe genadeverbond met Sy bloed bevestig, m.a.w. afgehandel nie. Hy het bloot vir die Vader die reg verwerf om 'n genadeverbond te kan sluit as Hy sou wil.

Verwerping: God is die Borg en Middelaar van 'n nuwe verbond (Heb. 7:22) en 'n testament is eers geldig by 'n sterfgeval. (Heb. 9:15, 17)

3. Dwaling: Christus het vir niemand met sekerheid die saligheid verdien nie, maar slegs die mag vir die Vader verwerf om opnuut met die mense te handel en om nuwe voorwaardes, soos Hy wil, voor te skryf. Die uitvoering daarvan sal van die mens afhang.

Verwerping: Hulle minag die dod van Christus. Hulle roep weer die dwaling van Pelagius uit die hel terug.

4. Dwaling: Die nuwe genadeverbond beteken nie dat ons deur ons geloof regverdig en salig gemaak word nie. Dit beteken dat God nou die geloof self as volmaakte gehoorsaamheid aan die Wet beskou en dit met die ewige lewe beloon.

Verwerping: Dit is 'n nuwe en vreemde regverdigmaking wat deur Socimus ingevoer is. Dit weerspreek die Skrif wat s ons word sonder verdienste geregverdig deur die verlossing wat in Jesus Christus is.

5. Dwaling: Alle mense is versoen en vry van sondeskuld.

Verwerping: Dit weerspreek die Skrif wat verklaar dat ons almal van nature kinders van die toorn is.

6. Dwaling: God wil aan alle mense die weldade deur Christus in gelyke mate gee, maar dit hang van die mens se vrye wil af of hulle dit deelagtig word.

Verwerping: Dit is 'n Pelagiaanse dwaling wat die volk vergiftig.

7. Dwaling: Christus kon en moes die vir die uitverkorenes gesterf het nie want God het hulle mos volkome liefgehad. Hy het ook nie vir hulle gesterf nie omdat hulle dit nie nodig gehad het nie.

Verwerping: Hulle weerspreek die apostel in Gal 2:20: Christus het y liefgehad en het Homself vir my oorgegee. Hulle weerspreek ook Christus wat s: Ek l my lewe af vir my skape. (Joh. 10:15)



Hoofstuk 3 en 4


Die verdorwenheid van die mens, sy bekering tot God en die wyse waarop dit plaasvind

1. Die mens is van die begin af na die beeld van God geskape. Verstandelik was hy toegerus met ware en heilsame kennis van sy Skepper en van geestelike sake. In sy wil en hart was hy met geregtigheid toegerus en sy hele gesindheid was suiwer. Hy was dus volkome heilig. Maar deur die ingewing van die duiwel en uit sy eie vrye wil het hy hom van God losgeskeur en homself van hierdie uitnemende gawes beroof. Daarenteen het hy in die plek daarvan oor homself gebring: blindheid, verskriklike duisternis ydelheid en verdorwenheid van verstandelike oordeel, boosheid, rebellie en hardheid van sy wil en hart, sowel as onsuiwerheid van sy hele gesindheid.

2. Net soos die mens n die val was, so was ook die kinders wat hy voortgebring het. As verdorwene het hy verdorwe kinders voortgebring. Net Christus is hierin 'n uitsondering. Die verdorwenheid van die mens ontstaan dus nie deur navolging, soos die Pelagiane vroer beweer het nie, maar deur die voortplanting van die verdorwe natuur.

3. Alle mense word daarom in sonde ontvang en as kinders van die toorn gebore, onbekwaam tot enigiets goeds wat sou kon salig maak, geneig tot die kwaad, dood in die sonde en slawe van die sonde. Sonder die genade van die Heilige Gees, wat die wedergeboorte skenk, kan en wil hulle nie tot God terugkeer of hulle verdorwe natuur verbeter of onderneem om dit te verbeter nie.

4. Na die sondeval het daar in die mens tog nog 'n bietjie van die lig van die natuur oorgebly. Daardeur het hy 'n mate van kennis van God, van die natuurlike dinge, van die onderskeid tussen die betaamlike en onbetaan like bly behou en vertoon hy in sekere mate 'n strewe na deug en openbare gedissiplineerdheid. Vir die mens is dit egter onmoontlik om deur hierdie lig van die natuur tot die saligmakende kennis van God te kom en hom tot God te bekeer. Gevolglik kan hy selfs in natuurlike en burgerlike sake hierdie lig nie reg gebruik nie. Hoe ook al, veeleer verduister hy dit heeltemal op verskillende maniere en bedek dit in ongeregtigheid. Omdat hy dit doen, is daar voor God vir hom geen verontskuldiging nie.

5. Net soos met die lig van die natuur, so is dit ook gesteld met die Tien Gebooie: dit dui geen geneesmiddel aan nie. Daarom kan die mens nie deur die wet die saligmakende genade verkry nie.

6. Wat nie deur die lig van die natuur of deur die wet gedoen kan word nie, dit doen God deur die krag van die Heilige Gees, deur middel van die Woord of die bediening van die versoening. Dit is die evangelie van die Messias, waardeur God besluit het om die gelowiges in die Ou sowel as in die Nuwe Testament salig te maak.

7. Hierdie verborgenheid van sy wil het God in die Ou Testament aan min mense bekend gemaak, maar in die Nuwe Testament, waar die onderskeid tussen die volke nou weggeneem is, het Hy dit aan meer mense geopenbaar.

Die oorsaak waarom hierdie bedeling so verskillend is, moet nie aan die waardigheid van die een volk bo die ander of aan die beter gebruik van die lig van die natuur toegeskryf word nie, maar aan die volledig vrye welbehae en onverdiende liefde van God. Daarom moet hulle wat sonder en teen enige verdienste so 'n groot genade deelagtig word, dit met 'n nederige en dankbare hart erken.

8. Almal wat egter deur die evangelie geroep word, word in alle erns geroep. Want in alle erns en waarheid betuig God in sy Woord wat sy wil is: die geroepenes moet na Hom toe kom. In alle erns beloof Hy ook aan almal wat na Hom toe kom en glo, die rus vir hulle siele en die ewige lewe.

9. Baie mense wat deur die bediening van die evangelie geroep is, kom nie na Hom toe nie en word nie bekeer nie. Die skuld hiervoor l nie in die evangelie of in Christus wat deur die evangelie aangebied is nie, ook nie in God wat mense deur die evangelie roep en aan hulle ook verskillende gawes gee nie. Die skuld l by die geroepenes self. Sommige neem deur sorgeloosheid die Woord van die lewe nie aan nie. Ander neem dit wel aan, maar nie in die binneste van hulle hart nie, met die gevolg dat hulle n 'n kortstondige blydskap van die tydelike geloof weer terugval. Ander weer, laat die saak van die Woord deur die dorings van die sorge en deur die welluste van die wreld verstik en dra geen vrugte nie, soos ons Verlosser dit in die gelykenis van die saaier leer (vgl Matt 13).

10. Ander mense weer, wat deur die verkondiging van die evangelie geroep is, kom en word bekeer. Dit moet egter nie aan die mens toegeskryf word nie asof hy hom deur sy vrye wil van ander onderskei wat net so 'n groot of genoegsame genade tot geloof en bekering ontvang het. So stel die hooghartige kettery van Pelagius dit. Dit moet aan God toegeskryf word. Hy het hulle van ewigheid af in Christus as sy eiendorn uitverkies. Hy roep almal kragdadig in die tyd en skenk hulle geloof en bekering. Nadat hulle uit die mag van die duisternis verlos is, bring Hy hulle ook in die ryk van sy Seun, om die deugde van Hom, wat hulle uit die duisternis tot sy wonderbare lig geroep het, te verkondig en om nie in hulleself nie, maar in die Here te roem. So getuig die Apostoliese geskrifte telkens.

11. Wanneer God sy welbehae in die uitverkorenes tot uitvoering bring en die ware bekering in hulle werk, dan laat Hy die evangelie nie net uiterlik aan hulle verkondig nie. Hy verlig ook nie net hulle verstand kragtig deur die Heilige Gees, sodat hulle die dinge van die Gees van God reg verstaan en onderskei nie. Maar deur die kragtige werking van dieselfde Gees, wat die wedergeboorte skenk, dring Hy ook deur tot in die binneste dele van die mens, open Hy die geslote hart, versag Hy wat hard is en besny Hy wat onbesnede is. In die wil stort Hy nuwe eienskappe in en maak die wil, wat dood was, lewend; wat sleg was, goed; wat onwillig was, gewillig en wat ongehoorsaam was, gehoorsaam. Hy beweeg en versterk die wil sodat dit, soos 'n goeie boom, vrugte van goeie werke kan dra.

12. Dit is die wedergeboorte, die nuwe skepping, die opwekking uit die dood en die lewendmaking waarvan die Skrif so heerlik spreek wat God sonder ons in ons werk. Dit alles word glad nie deur die uiterlike prediking alleen, deur morele oorreding of op enige ander wyse in ons gewerk nie, sodat, na die voltooiing van God se werk, dit dan in die mens se mag sou l om weergebore te word of nie, om bekeer te word of nie. Dit is 'n volkome bonatuurlike, baie kragtige en tegelyk baie aangename, wonderlike, verborge en onbeskryflike daad van God. Volgens die getuienis van die Skrif wat deur Hom, die Outeur van hierdie werkinge, genspireer is, is dit in sy krag nie minder of geringer as die skepping of die opwekking van die dooies nie. Die gevolg is dat almal in wie se harte God op hierdie wonderlike wyse werk, sekerlik, onfeilbaar en kragdadig weergebore word en daadwerklik glo. Dan word die wil, wat nou vernuwe is, nie alleen deur God gedryf en beweeg nie, maar omdat dit deur God beweeg word, werk dit ook self. Daarom word ook tereg ges dat die mens, deur die genade wat hy ontvang het, glo en hom bekeer.

13. Die aard van hierdie werking kan die gelowiges in hierdie lewe nie volkome begryp nie. Intussen is dit vir hulle 'n gerusstelling dat hulle weet en oortuig is dat hulle deur hierdie genade van God van harte glo en hulle Verlosser liefhet.

14. So is die geloof dan 'n gawe van God, nie omdat dit deur God aan die vrye wil van die mens aangebied word nie, maar omdat dit aan die mens inderdaad geskenk word en vir hom ingegee en ingestort word. Ook is dit nie so dat God net die vermo om te glo gee nie en daarna van die vrye wil van die mens die instemming of die daadwerklike geloof verwag nie. Maar Hy bring sowel die wil om te glo as die geloof in die mens tot stand. Immers, Hy wat in die mens werk om te wil sowel as om te werk, bewerk alles in almal.

15 . Hierdie genade is God aan niemand verskuldig nie. Wat sou God aan die mens verskuldig wees wat self niks anders as sonde en leuens het nie? Die mens wat hierdie genade ontvang, is aan God alleen ewige dankbaarheid verskuldig en hy dank God ook daarvoor. Die mens wat hierdie genade nie ontvang nie, heg geen waarde aan hierdie geestelike dinge nie en skep net in sy eie dinge behae, of beroem hom, sonder om na te dink, tevergeefs op wat hy het, terwyl hy niks het nie. Verder moet oor hulle wat hulle geloof in die openbaar bely en hulle lewe verbeter, volgens die voorbeeld van die apostels, baie gunstig geoordeel en gepraat word, want die binneste van die hart is aan ons onbekend.
Vir die ander wat nog nie geroep is nie, moet ons tot God bid wat die dinge wat nie bestaan nie, roep asof hulle bestaan. Ons mag ons volstrek nie teenoor hulle in trotsheid verhef asof ons onsself in so 'n bevoorregte posisie geplaas het nie.

16. Die mens het egter deur die sondeval nie opgehou om 'n mens, toegerus met verstand en wil, te wees nie. Die sonde, wat die hele menslike geslag deurdring het, het die natuur van die mens nie weggeneem nie, maar dit bederf en in geestelike sin gedood.

Daarom werk hierdie Goddelike genade van die wedergeboorte nie in die mense asof hulle stokke en blokke is nie; ook vernietig dit nie die wil en sy eienskappe nie, en dwing dit nie met geweld teen sy sin nie.
Die genade maak die wil geestelik lewend, genees, verbeter en buig dit tegelykertyd lieflik en kragtig. Terwyl sondige opstandigheid en verset vroer volkome oorheers het, begin 'n gewillige en opregte gehoorsaamheid aan die Gees nou die oorhand kry. Hierin l die ware en geestelike vernuwing en die vryheid van ons wil. Inderdaad, as die wonderlike Werkmeester van alle goeie dinge nie so met ons gehandel het nie, dan sou die mens glad geen hoop h om deur sy vrye wil uit die sondeval op te staan nie. Deur sy vrye wil het hy homself, toe hy nog gestaan het, in die verderf gestort.

17. Hoewel God almagtig is en almagtig werk, het Hy gekies dat mense d.m.v. die Woordverkondiging onderrig en vermaan word, en dat die sakramente bedien word en die kerklike tug uitgeoefen word.


Verwerping van die dwalings.


Die regsinnige leer is nou uiteengesit

1. Dwaling: Dis eintlik nie so dat die oorspronklike sonde die hele mensdom verdoem het nie.

Verwerping: Dit weerspreek die apostel Paulus wat s: Deur een mens het die sonde in die wreld ingekom en deur die sonde die dood, en so het die dood tot al die mense deurgedring, omdat almal gesondig het (Rom 5:12): en: Die oordeel was uit n tot veroordeling (Rom 5:16), en: Die loon van die sonde is die dood (Rom 6:23).

2. Dwaling: Die mens is nie geskep met die wil tot goedheid, heiligheid en regverdigheid nie. Hy het nie hierdie geestelike gawes gehad nie. Hy kon dus hierdie gawes ook nie by die sondeval verloor nie.

Verwerping: Die mens is goed en na die beeld van God geskape. Deur sonde het hy dus die wil om goed te doen verloor.

3. Dwaling: Die geestelike gawes is in die geestelike dood nie ook dood nie. Dit is net verhinder deur die verduistering van die verstand. Wanneer die verstand weer verlig word, kan die vrye wil weer volkome werk.

Verwerping: Dit is 'n verheffing van die vrye wil en is teen die Slrif. Jer. 17:9: Die hart is die bedrieglikste van alles. Dit is verdorwe.

4. Dwaling: 'n Onwedergebore mens is nie werklik heeltemal dood in sondes nie.

Verwerping: "Julle was dood deur die misdade en die sondes." (Ef. 2: 1, 5) "Al die versinsels in sy hart is altyddeur sleg. (Gen 6:5; 8:21)

Dwaling: 'n Onwdergebore mens kan nog geestelik goe doen en honger en dors na geregtigheid. Hy kan 'n offer van 'n verslae en gebroke gees vir God bring.

Verwerping: Al die versinsels in die hart is altyddeur sleg. (Ef 2: 1, 5) Die offer van 'n gebroke gees is slegs eie aan 'n wedergebore mens (Matt. 5:6)

5. Dwaling: Die verdorwe mens kan die algemene genade tot sy heil gebruik en s geleidelik die saligheid self verkry.

Verwerping: Dit stry met die Skrif. God het aan Jakob sy woorde bekend gemaak, aan Israel sy insettinge en sy verordeninge. God het in die verlede toegelaat dat die nasies in hul eie we sou wandel (Hand. 14:16) Paulus en sy reisgenote is deur die Heilige Gees verhinder om die Woord in Asi te verkondig. (Hand. 16: 6-7)

6. Dwaling: Met die ware bekering van die mens word geen nuwe eienskappe, kragte of gawes in sy wil deur God gestort nie. Daarom is die geloof maar net 'n daad van die mens.

Verwerping: Dit weerspreek die Skrif, wat getuig dat God nuwe eienskappe van geloof, gehoorsaamheid en die besef van sy liefde in ons harte uitstort: Ek gee my wet in hulle binneste en skrywe dit op hulle hart (Jer 31:33).

7. Dwaling: Die genade, waardeur ons tot God bekeer word, is niks anders as 'n ligte aansporing nie.

Verwerping: Pelagiaans en in stryd met die Skrif. Bo en behalwe aansporing, gee die Heilige Gees ons 'n nuwe hart en 'n nuwe gees: "Ek sal die hart van klip uit julle vlees wegneem en julle 'n hart van vlees gee. (Eseg. 36:26)

8. Dwaling: God gebruik by die wedergeboorte van die mens nie sy almag waardeur Hy die menslike wil kragtig en feilloos tot geloof en bekering ombuig nie. Die mens kan sy wedergeboorte dus geheel en al verhinder. Dit bly dus in sy eie mag om weergebore te word of nie.

Verwerping: Dit is om die optrede van die almagtige God aan die mens se wil te onderwerp. Die Skrif s: "Sy goddelike krag het ons alles geskenk wat tot die lewe en godsvrug dien." (2 Pet 1:3)

9. Dwaling: Die genaden plus die vrye wil veroorsaak die bekering.

Verwerping: Dis Pelagiaans en strydig met die Skrif: "So hang dit nie af van 'n mens se wil of strewe nie, maar van God wat barmgartig is." (Rom (9:16)



Hoofstuk 5
Die volharding van die Heiliges


1. Hulle wat God na sy voorneme tot die gemeenskap van sy Seun, ons Here Jesus Christus, roep en deur die Heilige Gees wederbaar, verlos Hy wel van die heerskappy en slawerny van die sonde. Tog verlos Hy hulle in hierdie lewe nie heeltemal van hulle sondige natuur en bestaan nie.

2. Hieruit ontstaan die daaglikse sondes van swakheid, en selfs die allerbeste werke van die heiliges is nog gebrekkig. Daarom moet hulle hulle voortdurend voor God verootmoedig, hulle toevlug tot die gekruisigde Christus neem, die sondige natuur hoe langer hoe meer doodmaak deur die Gees van die gebed en heilige geloofshandelinge, en vurig na die bereiking van die volmaaktheid verlang. So moet hulle volhard totdat hulle, losgemaak van hierdie sterflike liggaam, met die Lam van God in die hemel regeer.

3. Vanwe hierdie oorblyfsels van die inwonende sonde, en ook vanwe die aanvalle van die wreld en die Satan, kan die bekeerdes nie in die genade volhard as hulle aan hulle eie kragte oorgelaat was nie. Maar God is getrou. Uit barmhartigheid bevestig Hy hulle in die genade wat eenmaal aan hulle gegee is, terwvl Hy hulle ook tot die einde toe kragtig bewaar.

4. Die mag van God is so groot dat gelowiges nie deur die sondige natuur oorwin kan word nie.
Tog word die bekeerdes nie altyd so deur God gelei nie. Daarom moet hulle voortdurend waak en bid dat hulle nie in versoekings gelei word nie. As hulle dit nie doen nie, kan hulle deur hulle sondige natuur, die wreld en Satan tot groot en gruwelike sondes verlei word. Soms word hulle ook inderdaad, onder die regverdige toelating van God, daartoe verlei. Die droewige val van Dawid, Petrus en ander heiliges, wat vir ons in die heilige Skrif beskryf is, bewys dit.

5. Met sulke growwe sondes -
" vertoorn hulle God vreeslik,
" verdien hulle die dood en
" bedroef hulle die Heilige Gees,
" versteur hulle die oefening in die geloof,
" verwond hulle hul gewete ernstig en
" verloor hulle soms 'n tyd lank die besef van die genade.
Dit gebeur totdat God, wanneer hulle deur 'n opregte berou op die regte pad terugkeer, weer die lig van sy Vaderlike aangesig oor hulle laat skyn.

6. God, wat oneindig barmhartig is, neem, weens die onveranderlike besluit van die uitverkiesing, sy Heilige Gees nie heeltemal van sy eiendom weg nie, selfs nie in hulle jammerlike sondeval nie. Hy laat hulle ook nie s diep val dat hulle uit die genade van die aanneming en uit die staat van die regverdiging uitval nie. Ook laat Hy nie toe dat hulle die sonde tot die dood of teen die Heilige Gees begaan en, heeltemal deur Hom verlaat, hulleself in die ewige verderf stort nie.

7. Wanneer hulle so in die sonde val -
(a) bewaar God eerstens in hulle sy onverganklike saad waaruit hulle weergebore is, sodat dit nie vergaan of vernietig word nie.
(b) vernuwe Hy hulle deur sy Woord en Gees seker en kragtig tot bekering.

Die gevolg is dat hulle oor die sondes wat hulle gedoen het van harte en volgens die wil van God berou het en deur die geloof, met 'n gebroke hart, vergifnis in die bloed van die Middelaar begeer en verkry.

So -
" besef hulle weer die genade van God wat nou met hulle versoen is,
" aanbid hulle sy ontferming en trou om daarna met groter ywer hulle eie heil met vrees en bewing uit te werk.

8. Dat hulle nie heeltemal uit die geloof en die genade uitval of ook tot die einde in die sonde bly of verlore gaan nie, verkry hulle nie deur hulle eie verdienste of inspanning nie, maar weens die genadige barmhartigheid van God. As dit van hulle afgehang het, kon dit nie alleen maklik gebeur het nie, maar sou dit ook ongetwyfeld gebeur het. Maar omdat dit van God afhang, kan dit glad nie gebeur nie. Immers, sy raad kan nie verander, sy belofte kan nie verbreek, die roeping na sy voorneme kan nie herroep, die verdienste, voorbidding en bewaring van Christus kan nie kragteloos gemaak word nie, net so min as wat die verseling deur die Heilige Gees verydel of vernietig kan word.

9. Die gelowiges kan sekerheid h van hierdie bewaring van die uitverkorenes tot die saligheid en van die volharding van die ware gelowiges in die geloof. Hulle het hieroor sekerheid volgens die maat van die geloof waarmee hulle seker glo dat hulle ware en lewende lidmate van die kerk is en altyd sal bly en dat hulle vergifnis van sondes en die ewige lewe het.

10. Hierdie sekerheid spruit dus nie voort uit enige besondere openbaring wat sonder of buite die Woord plaasgevind het nie, maar uit die geloof aan die beloftes van God wat Hy in sy Woord baie oorvloedig tot ons troos geopenbaar het; uit die getuienis van die Heilige Gees: Hierdie Gees getuig saam met ons gees dat ons kinders van God is. En omdat ons kinders is, is ons ook erfgename. Ons is erfgename van God, mede-erfgename van Christus (Rom 8:16,17), en, laastens, uit die ernstige en heilige strewe na 'n goeie gewete en goeie werke. As die uitverkorenes van God in hierdie wreld nie hierdie vaste troos het dat hulle die oorwinning sal behou en hierdie onfeilbare pand van die ewige heerlikheid sou besit nie, dan sou hulle die ellendigste van al die mense wees.

11. Voorts getuig die Skrif dat die gelowiges in hierdie lewe teen verskillende sondige vertwyfelings stry en, as hulle in ernstige versoekings kom, nie altyd hierdie volle geloofsvertroue en hierdie sekerheid van die volharding ondervind nie. Maar God, die Vader van alle vertroosting, laat nie toe dat hulle bo hulle kragte versoek word nie, maar gee saam met die versoeking ook die uitkoms (1 Kor 10:13), en deur die Heilige Gees maak Hy steeds weer die sekerheid van die volharding in hulle wakker.

12. Dit is egter totaal onmoontlik dat hierdie sekerheid van die volharding die ware gelowiges hoogmoedige en sorglose mense sou maak. Inteendeel, dit is 'n ware wortel waaruit die nederigheid, die kinderlike vrees, die ware vroomheid, die volharding in alle stryd, die vurige gebede, die standvastigheid onder die kruis, die standvastigheid in die belydenis van die waarheid en die standvastigheid van 'n blywende vreugde in God spruit. Ook is die oordenking van hierdie weldaad vir hulle 'n aansporing tot ernstige en aanhoudende beoefening van dankbaarheid en goeie werke, soos uit die getuienisse van die Skrif en die voorbeelde van die heiliges blyk.

13. Wanneer die vertroue in die volharding weer lewendig word in hulle wat uit 'n val in sonde weer opgerig word, bring dit geen ligsinniglieid of verwaarlosing van die vroomheid nie, maar eerder 'n baie groter begeerte om nougeset in die paaie van die Here te wandel. Hierdie paaie is vantevore gemaak. Wanneer hulle daarop loop, behou hulle gevolglik die sekerheid van hulle volharding. 'n Verdere gevolg is dat die aangesig van die versoende God - waarvan die aanskouing vir die gelowiges soeter as die lewe en die verberging bitterder as die dood is - nie weer weens hulle misbruik van sy Vaderlike goedheid van hulle afgewend word en hulle s in swaarder gemoedskwellings verval nie.

14. Dit het God behaag om hierdie Goddelike genadewerk deur middel van die verkondiging van die evangelie in ons te begin. So bewaar Hy dit, sit Hy dit voort en voleindig Hy dit deur die aanhoor, die lees en die oordenking van die evangelie, deur die aansporing, vermanings en beloftes daarin en ook deur die gebruik van die heilige sakramente.

15. Hierdie leer van die volharding van die ware gelowiges, dit wil s die heiliges, en van die sekerheid daaroor, het God tot eer van sy Naam en tot troos van die gelowiges uitvoerig in sy Woord geopenbaar en in die harte van die gelowiges ingeprent. Die sondige natuur verstaan hierdie leer nie, die Satan haat dit, die wreld bespot dit, onkundiges en huigelaars misbruik dit en dwaalgeeste bestry dit. Die Bruid van Christus het dit egter altyd as 'n skat van onberekenbare waarde innig liefgehad en dit volhardend verdedig. God sal sorg dat die kerk dit ook in die toekoms doen. Teen God kan geen beplanning stand hou nie, nog minder kan geweld iets teen Hom vermag. Aan hierdie enige God, Vader, Seun en Heilige Gees, kom toe eer en heerlikheid tot in ewigheid. Amen.


Verwerping van die dwalings


Die regsinnige leer is nou uiteengesit.

1. Dwaling: Die volharding van die ware gelowiges is 'n voorwaarde van die nuwe verbond wat die mens, voor sy finale uitverkiesing en regverdiging, deur sy vrye wil moet volbring.

Verwerping: Die volharding is die vrug van die uitverkiesing en nie 'n voorwaarde daarvoor nie. Die uitverkorenes het die uitverkiesing uit genade gekry, nie deur verdienste nie, anders ou dit nie meer genade wees nie.

2. Dwaling: God gee die gelowige wel genoeg krag om te volhard en is bereid om dit in hom te bewaar, mits die mens sy plig doen. Dit hang dit stteds van die oordeel van die mens se wil af of hy sal volhard of nie.

Verwerping: Dis duidelik 'n Pelagiaanse dwaling en beroof hulle God van sy eer. Dit is ook in stryd met die evangelie wat die mens alle stof tot roem ontneem en die lof vr hierdie weldaad alleen aan die genade van God toeskryf. Dit is verder ook in stryd met die uitspraak van die apostel: Dit is God wat ons ook sal bevestig tot die einde toe, om in die dag dat onse Here Jesus Christus onberispelik te wees (1 Kor 1:8).

3. Dwaling: Die ware gelowiges en wedergeborenes kan nie alleen heeltemal en onherroeplik uit die regverdigende geloof, die genade en saligheid uitval nie, maar val inderdaad ook dikwels daar uit en gaan vir ewig verlore.

Verwerping: Dit maak die genade van die regverdiging en die wedergeboorte en die voortdurende bewaring deur Christus kragteloos. Dis strydig met Paulus se woorde: As Christus vir ons gesterf het toe ons nog sondaars was, veel meer dan sal ons, noudat ons geregverdig is in sy bloed, deur Hom gered word van die toorn (Rom 5:8,9). Dis ook srydig met die woorde van Jesus Christus: Ek gee my skape die ewige lewe, en hulle sal nooit verlore gaan tot in ewigheid nie, en niemand sal hulle uit my hand ruk nie. My Vader wat hulle aan My gegee het, is groter as almal: en niemand kan hulle uit die hand van my Vader ruk nie (Joh 10:28,29).

4. Dwaling: Die ware gelowiges en wedergeborenes kan die sonde tot die dood of di teen die Heilige Gees begaan.

Verwerping: Apostel Johannes: Ons weet dat elkeen wat uit God gebore is, nie sondig (naamlik met so 'n sonde) nie, maar hy wat uit God gebore is, bewaar homself, en die Bose het geen vat op hom nie (1 Joh 5:18).

5. Dwaling: 'n Mens kan in hierdie lewe geen sekerheid van die toekomstige volharding sonder 'n besondere openbaring besit nie.

Verwerping: So word die vaste troos wat die ware gelowiges in hierdie lewe het, weggeneem en die twyfel van die pousgesindes weer in die kerk ingevoer. Die heilige Skrif lei egter hierdie sekerheid af uit die vrugte van die geloof en uit die standhoudende beloftes van God.

Dit kom veral na vore by die apostel Paulus in Romeine 8:39: Geen skepsel sal ons skei van die liefde van God wat daar in Christus onde Here is nie en by Johannes: En hieraan weet ons dat Hy in ons bly: aan die Gees wat hy ons gegee het (1 Joh 3:24).

6. Dwaling: Die leer van die sekerheid van die volharding en van die saligheid is 'n kussing vir die sondige natuur en skadelik vir die vroomheid, goeie sedes, gebede en ander heilige handelinge. Daarteenoor is dit selfs lofwaardig om daaraan te twyfel.

Verwerping: Hulle wys hulle ken nie die krag van die Goddelike genade en die werking van die Heilige Gees wat in ons woon nie. Ook weerspreek hulle die apostel Johannes wat met uitdruklike woorde die teendeel in sy eerste brief leer: Geliefdes, nou is ons kinders van God, maar ons weet dat ons, wanneer Hy verskyn, aan Hom gelyk sal wees. (1 Joh 3:2,3).
Buitendien word hulle weerl deur die voorbeeld van die heiliges van die Ou en Nuwe Testament. Hoewel hulle van hulle volharding en saligheid seker was, het hulle nogtans in die gebede en ander geloofshandelinge volhard.

7. Dwaling: Die geloof van hulle wat slegs 'n tyd lank glo, verskil net in tydsduur van die regverdigende en saligmakende geloof.

Verwerping: Christus stel immers self duidelik in Matteus 13:20 en Lukas 8:13 en volgende verse nog 'n drieledige onderskeid vas tussen hulle wat net 'n tyd lank glo en die ware gelowiges:
" Mense wat net 'n tyd lank glo ontvang die saad op rotsagtige grond, maar die gelowiges in goeie grond of in goeie harte;
" Mense wat net 'n tyd lank glo is sonder wortel, maar die gelowiges het 'n vaste wortel;
" Mense wat net 'n tyd lank glo dra nie vrug nie, maar die gelowiges dra met standvastigheid of volharding in verskillende mate hulle vrugte.

8. Dwaling: Dit is nie ongerymd dat die mens sy eerste wedergeboorte verloor en daarna weer, selfs baie keer, weergebore word nie.

Verwerping: Dit ontken die onverderflikheid van die saad van God waardeur ons weergebore word, en is in stryd met die getuienis van die apostel Petrus: Julle wat wedergebore is, nie uit verganklike saad nie, maar uit onverganklike (1 Pet 1:23).

9. Dwaling: Christus het nrens gebid dat die gelowiges in die geloof onfeilbaar sou volhard nie.

Verwerping: Hulle weerspreek Christus self, wat s: Maar Ek het vir jou gebid, Petrus, dat jou geloof nie mag ophou nie (Luk 22:32); en die evangelis Johannes, wat getuig dat Christus nie alleen vir die apostels gebid het nie, maar ook vir almal wat deur hulle woord sou glo: Heilige Vader, bewaar hulle in u Naam en: Ek bid nie dat U hulle uit die wreld wegneem nie, maar dat U hulle van die Bose bewaar (Joh 17:11,15, 20).

BESLUIT

Die voorgaande is dan die duidelike, eenvoudige openhartige verklaring van die regsinnige leer aangaande die Vyf Artikels waaroor in Nederland verskil van mening is. Tegelykertyd is dit die verwerping van die dwalings waardeur die Nederlandse kerke 'n tyd lank in beroering was. Die Sinode oordeel dat hierdie uiteensetting en verwerping uit die Woord van God geneem is en met die belydenisse van die Gereformeerde Kerke ooreenstem. Hieruit blyk dit duidelik dat mense vir wie dit allermins betaamlik was, in stryd met alle waarheid, eerlikheid en liefde die volk die volgende wou wysmaak:

" dat hierdie leer 'n oorkussing van die duiwel en die sondige natuur en 'n vesting van die Satan is, waaruit hy vir alle mense hinderlae opstel, die meeste verwond en baie met pyle f van wanhoop f van sorgeloosheid dodelik tref;

" dat hierdie leer God tot outeur van die sonde, 'n onregverdige, 'n tiran en 'n huigelaar maak en dat dit niks as die herleefde leer van die Stosyne, Manigers, Libertyne en Moslems is nie;

" dat hierdie leer die mense sorgloos maak en dat hulle hulle daardeur verbeel dat, op watter wyse hulle ook al leef, dit nie die saligheid van die uitverkorenes verhinder nie en dat hulle gevolglik sonder kommer allerhande afskuwelike sondes kan doen;

" dat dit die verworpenes nie tot saligheid strek nie, selfs al sou hulle inderdaad ook al die werke van die gelowiges verrig;

" dat volgens hierdie leer God enkel en alleen deur sy wilsbesluit en sonder oorweging of inagneming van enige sonde van enig-iemand die grootste deel van die wreld vir die ewige verderf voorbeskik en geskep het;

" dat net soos die verkiesing die fontein en die oorsaak van die geloof en die goeie werke is, die verwerping ook so die oorsaak van die ongeloof en goddeloosheid is;

" dat baie onskuldige kinders van gelowiges van die moederbors weggeruk en op wreedaardige wyse in die hel gegooi word, sonder dat die bloed van Christus of hulle doop of die gebede van die kerk by hulle doop vir hulle tot voordeel kan wees.

En watter baie ander soortgelyke bewerings is daar nie wat die Gereformeerde Kerke nie alleen nie aanvaar nie maar ook van maar ook van ganser harte verfoei!

Daarom doen hierdie Sinode van Dordrecht in die Naam van die Here 'n beroep op almal wat die Naam van ons Verlosser Jesus Christus gelowig aanroep, om die geloof van die Gereformeerde Kerke nie te beoordeel op grond van hier en daar saamgeroepte lasteringe of op grond van persoonlike uitsprake van verskeie ouer of jonger leraars nie. Hierdie uitsprake word dikwels slegs met kwade bedoelings aangehaal of vermink en tot 'n verkeerde betekenis verdraai. Hulle moet eerder op grond van die openbare belydenisse van genoemde Gereformeerde Kerke oordeel en op grond van hierdie uiteensetting van die regsinnige leer wat met algemene instemming van almal saam en van elke lid van die hele Sinode afsonderlik vasgestel is.

Vervolgens vermaan die Sinode hierdie lasteraars ernstig dat hulle moet besef watter swaar oordeel van God hulle oor hulleself bring as hulle teen soveel kerke en teen die belydenisse van soveel kerke valse getuienis gee, die gewetens van die swakkeres in beroering bring en naarstiglik streef om by baie mense die gemeenskap van die ware gelowiges verdag te maak.

Ten slotte doen hierdie Sinode 'n beroep op alle mededienaars in die evangelie van Christus om hulle in die behandeling van hierdie leer in die skole en in die kerke vroom en gelowig te gedra. Hulle moet hierdie leer sowel mondeling as skriftelik tot eer van Naam van God, tot heiligmaking van die lewe en tot troos van die verslae harte uitl. Hulle moet in ooreenstemming met die Skrif nie alleen na die rel van die geloof dink nie maar ook praat. Eindelik moet hulle hulle weerhou van alle uitsprake wat die voorgeskrewe perke van die ware strekking van die Heilige Skrif oorskry. Sulke uitsprake kan aan die skaamtelose dwaalleraars 'n gegronde rede gee om die leer van die Gereformeerde Kerke sleg te maak Of te belaster.

Mag die Seun van God, Jesus Christus, wat aan die regterhand van die Vader sit en aan die mense gawes gee, ons in die waarheid heilig. Mag Hy hulle wat dwaal, tot die waarheid lei en die lasteraars van die gesonde leer die mond snoer. Mag Hy die getroue dienaars van sy Woord die Gees van wysheid en onderskeiding gee, sodat al hulle uitsprake tot eer van God.

2009 Henk Botha

Tuisblad | Ontdek Christus | Luister Aanlyn | Artikels | Kontak ons | Skenking | Site Map


Back to content | Back to main menu